Jeżeli złożysz wniosek do dnia 31 grudnia 2012 roku organ jest obowiązany przekształcić twoje użytkowanie wieczyste w prawo własności. Nie jest to decyzja uznaniowa, jednak musisz się śpieszyć.
Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 26 stycznia 2010 r. (Sygn. akt K 9/08) orzekł, że art. 4 ust. 8 i 9 ustawy o przekształcaniu użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości z dnia 29 lipca 2005 r. w zakresie, w jakim wskazuje, że udzielenie bonifikaty jest obowiązkiem organu jednostki samorządu terytorialnego właściwego do wydania decyzji przekształceniowej, jest niezgodny z art. 165 ust. 1 oraz art. 167 ust. 1 i 2 konstytucji. Zakwestionowany przepis będzie obowiązywać jeszcze do 9 sierpnia 2011 roku.
Kto może się ubiegać?
1) Osoby fizyczne będące w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanymi garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych (oraz ich następcy prawni).
2) Osoby fizyczne i prawne będące właścicielami lokali, których udział w nieruchomości wspólnej obejmuje prawo użytkowania wieczystego.
3) Spółdzielnie mieszkaniowe będące właścicielami budynków mieszkalnych lub garaży.
W przypadku punktu 2 i 3 z żądaniem przekształcenia występują WSZYSCY UŻYTKOWNICY
WIECZYŚCI. W przypadku braku zgody chociażby jednej osoby, właściciele mający w sumie co najmniej połowę udziałów w budynku mogą zażądać rozstrzygnięcia sprawy przez sąd, który orzeknie, mając na względzie cel zamierzonej czynności oraz interesy wszystkich współwłaścicieli (zgodnie z art. 199 kodeksu cywilnego).
Gdzie składamy wniosek?
1) W przypadku nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, w tym również nieruchomości, w stosunku do których prawo własności Skarbu Państwa wykonują inne państwowe osoby prawne – STAROSTA.
2) W przypadku nieruchomości stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego – WÓJT, BURMISTRZ, PREZYDENT MIASTA, ZARZĄD POWIATU LUB ZARZĄD WOJEWÓDZTWA.
Jakie koszty?
Osoba, na rzecz której zostało przekształcone prawo użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, jest obowiązana do uiszczenia dotychczasowemu właścicielowi opłaty z tytułu tego przekształcenia. W decyzji o przekształceniu właściwy organ ustala opłatę z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Do ustalenia tej opłaty stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z art. 69 tej ustawy na poczet ceny nieruchomości gruntowej sprzedawanej jej użytkownikowi wieczystemu zalicza się kwotę równą wartości prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości, określoną według stanu na dzień sprzedaży.
W związku z tym cenę nabycia nieruchomości (Cn) ustala się według zależności:
Cn = (Wwł – Wuw) x (1- B/100)
gdzie:
Wwł – wartość gruntu jako prawa własności;
Wuw - wartość gruntu jako prawa użytkowania wieczystego;
B - bonifikata (w %) w wysokości określonej przez gminę, powiat, województwo samorządowe albo skarb państwa.
Opłatę na wniosek użytkownika wieczystego można rozłożyć na raty, na czas nie krótszy niż 10 lat i nie dłuższy niż 20 lat, chyba że wnioskodawca wystąpi o okres krótszy niż 10 lat.
Kiedy bonifikata?
Bonifikaty przyznawane są na wniosek lub z urzędu:
1) Na wniosek:
a) osobom fizycznym, które prawo użytkowania wieczystego uzyskały przed dniem 5 grudnia 1990 r. oraz ich następcom prawnym, organ właściwy do wydania decyzji musi też udzielić, na ich wniosek, 50 % bonifikaty od opłaty za przekształcenie
b) bonifikata w wysokości określonej w uchwale Rady Miasta, Rady Powiatu lub Sejmiku
Wojewódzkiego albo w zarządzeniu Wojewody
2) Z urzędu:
a) osobie fizycznej, której dochód miesięczny na jednego członka rodziny w gospodarstwie
domowym nie przekracza przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej za ostatnie półrocze roku poprzedzającego rok, w którym wystąpiono z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów, organ właściwy do wydania decyzji musi udzielić, na jej wniosek, 90 % bonifikaty od opłaty za przekształcenie, jeżeli nieruchomość jest zabudowana na cele mieszkaniowe albo przeznaczona pod tego rodzaju
zabudowę
b) w odniesieniu do nieruchomości lub jej części wpisanej do rejestru zabytków, opłatę za
przekształcenie obniża się o 50 %
Jakie dokumenty są wymagane?
1) Odpis księgi wieczystej nieruchomości.
2) Inne dokumenty potwierdzające aktualny stan prawny (umowa kupna – sprzedaży, umowa o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego, umowa zamiany , orzeczenie sądu).
3) Opłata skarbowa za wydanie decyzji administracyjnej – 10 zł
Podsumowanie
Przekształcenie użytkowania wieczystego może wydawać się skomplikowane i czasochłonne, jednak warto to zrobić, stawką są setki, jeśli nie tysiące złotych rocznie, które można zaoszczędzić. Wtedy odpada opłata za użytkowanie, która stanowi równowartość 1% wartości działki.
Autor: Ewelina Kubańska
(studentka V roku prawa
na Wydziale Prawa i Administracji
Uniwersytetu Warszawskiego)
